Peace Corps 23 pages 13 of 14

Acholi Phrasebook

Economic Development

Peace Corps Acholi Language Course

Technical Language Aid

Micro-finance (Kamiyo cente matino tino)

English Acholi
Credit den
Savings lim agwoka
Rural savings and loan organization dul pa ogwok lim ki omi kony me cente ikin gang
Revolving loan fund lim ma wire ikin dano
Bank loan loan me beng
Interest rate magoba iwi loan

Artisan (Lutic cing)

English Acholi
Creativity, creative diro
Hand-made kiyubu ki cing

NGO (Dul ma pe jenge ikum gamente)

English Acholi
Women's group dul pa mon
Youths group dul pa bulu
Association gurup
Non-governmental organization dul ma pe jenge ikum gamente
Aid kony me lim ki mukene

PCV / Counterpart Relationship

English Acholi
To assist miyo kony
To lead tela
To manage doro
To create cweyo / yubu
Technical assistance miyo kony idiro tic
What are your strengths? kero ni ngogi?
What are your needs? miti ni ngo?
What are your goals? ngo ma imito ii agiki?
What have you already done? dong ityeko timo tic ango?
What are your priorities? ngo ma pigi tego loyo botwu?

Determining Needs — Community Assessment

English Acholi
Community assessment neno keru pa lwak
Community analysis ngiyo kit lwak
Community assets jami pa lwak
To collect information coko ngec
To analyze information ngiyo kit ngec
Who are the leaders in the community? Anga gi ma lutella pa lwak kany?
Beneficiaries lunong kony
Community resources lonyo pa lwak
Problems peki
Difficulties peki / tekke
Challenges peko ma kikeme kwede
Resources keru me tic
Economic lonyo lobo
Structure kit ma jami monini tye kede
Data kwai lok
Research kwedo lok / ngec / tere
Analysis ngiyo matut

Needs Assessment

English Acholi
Needs assessment neno miti
Cause gin makelo
Causes of the problem tyen peko
What are the problems? Peko ango ma tye?
Financial lok kum lim

Looking for Information (yenyo ngec)

English Acholi
Assets jami
Liabilities banya
Cash accounts akaun me cente
Stock / inventory jami matye
Start-up capital lim lacak biacara
Profit (gross) magoba (lumuku)
Income statement wel lim ma odonyo
Costs and revenues acara ki lim ma kijogo
Revenue lim ma kijogo
Sales cat / wil
Expenses lim ma kitiyo kwede
Taxes mucoro
Equipment jami tic
Gross income lim weng ma odonyo
Bookkeeping gwoko te buk
Debt banya
To deliver me tero / kelo
To supply miyo / poko / cwalo
To collect money coko cente
To keep accounting records gwoko (record) kit ma kitiyo kwede ki lim
To gather, pick up coko / tingo / guru
To resupply, restock kelo odoco
To spend tic ki cente
To borrow (money) deno cente
Selling / buying shillings loko cente / willo ciling
Raising cash tiyo cente / yenyo cente
Management of shillings gwoko cente
Supervision of shillings doro kit me tic ki cente
Supplying kelo ne
Who are your suppliers? nga gi ma gikeli jami?
Wholesaler lacat lumuku
Retailer lacat matino
Who are your clients? Nga gi ma luwili?
How much do you sell a day, a week, a month? I cato marom mene i nino acel, cabit acel, nyo dwe acel?
Earnings lim ma inongo
Profit magoba
Loss acara

Identifying Needs

English Acholi
Human resources lutic
Training pwonye
Capital kapital / lim me ...
Maintenance gwoko
Money cente / lim / ciling
Expenses cente ma kitiyo kwede

Planning Needs — Feasibility Study

English Acholi
Feasibility study Ngiyo kit ma myero kitim kwede
Product jami ma kiyubu / cato
Service miyo kony
Project purojek
What product or service would you like to sell? Jami ango ma imito cato ne?
How do you want the business to operate? Imito ni biacara ni ni owot nining?
Calculate expenses tim cura kit ma lim kitiyo kwede
Estimate sales income byek kit lim ma odonyo
How many shillings do you sell each? ciling adii ikum acel acel?
Decide whether the business is a good idea mok tami ka biacara ni ber
To start me cako

Business Plan (pulan me biacara)

English Acholi
Target market cuk ma i geno
Business structure kit ma iyubu ki biacara
Quality control gwoko rwom maber
Raw materials jami tet
Export jami ma kicwalo i lobo ma woko
Import jami ma aa ki i lobo ma woko
Strengths keru / kero
Weaknesses goro
Opportunities gum
Threats lworo

Project Design and Management

English Acholi
Short term pi kare macok
Long term pi anyim
Budget byek lim
Evaluation kwedo kore
Success tum kakare
Failure poto

Working — Organizational Systems / Record Keeping / Accounting

English Acholi
Record keeping gwoko recod
Book keeping gwoko te buk
Accounting ngiyo kor tic
To organize yubu / guru doge
Timeline kare ma kimiyo
Priority ma pire-teke
Actions tic
Management luloc
To calculate timo cura
To estimate byeko
To order lwongo ki twero
Clients joo ni
Forecast byeko i anyim
Net li tap / kikume
Gross lumuku
Profit magoba
Overhead acara majwii
Total ducu

Costing / Pricing / Breakeven / Profit

English Acholi
Cost wele
Price wel
Break even copo cul
Production costs wel yubu
Fixed costs acara majwii
Variable costs acara mukene
Overhead acara majwii
Start-up costs wel me cako te cat
Transport costs wel wot
Taxes mucoro
Salaries mucara
Income cente madonyo
Revenue cente ma ki coko
Cash flow lim ma donyo ki makato ite gicaa

Marketing

English Acholi
Marketing cato wil
Marketing plan yub me cat
Market study ngiyo cuk
Price analysis ngiyo wel
Sales price wel me cat
To set a price moko wel
To advertise cwalo kwena me cato wil
Product jami
Place kabedo
Price wel
Promotion kumu kor cat
Publicity miyo ngec
Shopkeeper lacat i duka
Trader lacat wil
Merchandise jami acata
Packaging boc
Amount wel
Quality ber-ne
Quantity pole / dwonge
To arrange / organize cano
To display / show ryeno / nyutu
To show nyutu
Invoice recit me penyo cente
Receipt recit me wil
Distribution poko
To transport tingo / tero
To finance culu pire
Loyalty winy
Trust gen
Relationship wat ikin dano

Micro-finance (Advanced)

English Acholi
Investment keto lim i biacara
Lender lami lim
Borrower lagam den
Terms of loan cik me den menu
Withdrawal gamo cente ki i beng
Micro-finance institution dul matino tino ma gimiyo lim den